Kwaliteit is geen handeling, het is een gewoonte

vlag

De Visie van Rob Arntz

Model, werkelijkheid, lijdende voorwerpen en jaarverslagen

Het volgende is echt gebeurd. En het stemde mij bepaald bedroefd om te zien, hoe een IT-afdeling iets kon maken dat zover afstond van … de feiten!

"Een model is een schematische weergave van de werkelijkheid." Dat is wat je vindt, als je het woord "model" opzoekt op Wikipedia. Nou ja, naast een uitleg over heel andersoortige modellen, die ik hier gemakshalve achterwege laat.

Onlangs kreeg ik het verzoek om een model te reviewen voor een mij onbekende organisatie van huisartsen. Het logisch data model dat ik gepresenteerd kreeg, had als doel de basis te vormen voor een bedrijfsbrede business intelligence applicatie waarin "alle relevante data" van het bedrijf waren opgeslagen.

Toen ik het model onder ogen kreeg, vielen mij een aantal triviale zaken op. Vormfoutjes zoals onduidelijkheid over gebruikte notatie, onduidelijke semantiek van attributen, entiteiten en relaties, vraagjes over kardinaliteiten… ‘the usual stuff’.

Toen ik mijn eerste bevindingen had doorgegeven, bekroop me het gevoel dat er nog "iets" met het model mis was. En opeens besefte ik wat er aan de hand was. Het model had entiteiten als "Factuur", "Factuurregel", "Dienst", "Afdeling". Allemaal ogenschijnlijk normaal, maar er ontbrak iets. Als het een organisatie voor gezondheidzorg is, dan zou je toch iets als "Patiënt" of "Persoon", of wellicht "Client" verwachten? Niets van dit alles! Het taalkundig lijdend voorwerp ontbrak in het geheel. Nou ja, een aantal velden in factuuradres zullen uiteindelijk wel tot deze lijdende voorwerpen voeren, maar dat is wel heel impliciet.

De trieste waarheid was dat het model niet geënt was op hun eigen visie van hun werkelijkheid, maar op het financiële pakket wat al jaren – naar volle ontevredenheid – binnen de organisatie gebruikt werd. Daarmee was het model een reflectie van de ‘van buiten opgelegde’ administratieve werkelijkheid van de organisatie geworden, maar gaf het geen enkel inzicht in de missie, visie en strategie van de organisatie. Een kijkje op de website van de betreffende organisatie leerde, dat patiënten centraal dienen te staan in het zorgproces. Dit was totaal niet gereflecteerd in het model.

In plaats van de review af te ronden heb ik de modelleurs bij elkaar geroepen. In een sessie hebben we gezamenlijk het jaarverslag en de website van hun eigen organisatie doorgenomen. Vervolgens hebben we in de workshop gekeken hoe hun eigen model overeenkwam met deze (externe) communicatie. Het woord factuur kwam letterlijk niet voor in het jaarverslag en op de website, terwijl beide wel boordevol met termen als "zorgverrichting", "behandeling", en uiteraard "patiënt" staan. Het werd een erg zinvolle workshop die tot veel enthousiasme leidde bij de modelleurs, omdat het model nu echt ging over hun praten over de werkelijkheid!

De volgende versie van het model dat ik ter review aangeboden kreeg, deed veel meer recht aan de definitie in Wikipedia en Van Daele.

 

Links

Impressies:




Verwante sites: